Παλιαχώρα Αίγινας – Το μυστράκι του Σαρωνικού

Στη σκιά του μοναστηριού του Αγίου Νεκταρίου, ένας λόφος υψώνεται γεμάτος μυστήριο και σιωπηλή δύναμη. Είναι η Παλιαχώρα, ο μεσαιωνικός οικισμός που για αιώνες υπήρξε η καρδιά της Αίγινας. Χτισμένη τον 9ο αιώνα μ.Χ., σε εποχή που οι πειρατικές επιδρομές απειλούσαν τον νησιωτικό κόσμο, αποτέλεσε το ασφαλές καταφύγιο των κατοίκων. Για σχεδόν χίλια χρόνια, μέχρι και τον 19ο αιώνα, η ζωή της Αίγινας βρισκόταν εδώ, σε αυτόν τον λόφο που εποπτεύει όλο τον Σαρωνικό.

Ο ταξιδιώτης που ανηφορίζει σήμερα στα μονοπάτια του λόφου συναντά τα ερείπια σπιτιών και τοίχων, που άλλοτε στέγαζαν οικογένειες, εμπόρους, στρατιώτες και ιερείς. Στην κορυφή, τα υπολείμματα του κάστρου διατηρούν ακόμη την αίσθηση της παλιάς ισχύος. Γύρω του διακρίνονται δεξαμενές που συγκέντρωναν το νερό, καθώς και τα απομεινάρια από τα τείχη που φύλαγαν τον οικισμό.

Η Παλιαχώρα είναι γνωστή και ως “ο λόφος με τις 365 εκκλησίες”, όσες και οι ημέρες του χρόνου. Αν και σήμερα σώζονται περίπου 38 ναοί, το πλήθος τους δείχνει τη βαθιά θρησκευτικότητα και πνευματική ακμή του τόπου. Εκκλησίες όπως ο Άγιος Γεώργιος ο Καθολικός, ο Άγιος Δημήτριος, η Παναγία Φορτωτή και η Αγία Μακρίνα στέκουν ακόμη, με τοιχογραφίες που αποκαλύπτουν τη βυζαντινή τέχνη και την αφοσίωση των πιστών. Ορισμένοι ναοί είναι χτισμένοι δίπλα–δίπλα, σχηματίζοντας μοναδικά συμπλέγματα.

Η παράδοση θέλει την Παλιαχώρα “αόρατη” από τη θάλασσα, ώστε να προστατεύει τους κατοίκους από τους πειρατές. Ο θρύλος των 365 εκκλησιών, τα θαύματα που συνδέονται με εικόνες και οι ιστορίες για κρυμμένους θησαυρούς δίνουν ακόμη μεγαλύτερη διάσταση στη μυστηριακή ατμόσφαιρα του τόπου.

Ο περιηγητής συναντά εδώ όχι μόνο ερείπια, αλλά μια ζωντανή αφήγηση. Η θέα από τον λόφο προς τον Σαρωνικό κόλπο, τα σιωπηλά εκκλησάκια και οι πέτρες που ακόμη κρατούν το αποτύπωμα του χρόνου μετατρέπουν την Παλιαχώρα σε μνημείο ιστορίας, τέχνης και πίστης. Ένας τόπος που, αν και εγκαταλείφθηκε όταν η Αίγινα απέκτησε νέα πρωτεύουσα στον παραλιακό οικισμό, εξακολουθεί να ακτινοβολεί ενέργεια και μνήμες.

Η Παλιαχώρα της Αίγινας δεν είναι μόνο ένα αρχαιολογικό τοπίο. Είναι ένα ταξίδι στο παρελθόν, μια εμπειρία που συνδυάζει ιστορία, θρύλους και την ανεξάντλητη δύναμη του ελληνικού τοπίου.